Fancoil ne demek?
Fancoil, İngilizce fan (vantilatör) ve coil (batarya, serpantin) kelimelerinden oluşur. Adı da yaptığı işi anlatır: fan, oda havasını emip suyla soğutulan veya ısıtılan bataryadan geçirir ve şartlandırılmış havayı odaya geri verir.
Split klimayla dışarıdan benzer görünse de çalışma şekli farklıdır. Fancoil'in içinde kompresör veya soğutucu akışkan yoktur; soğutma ve ısıtma enerjisi borulardaki sudan gelir. Bu yüzden fancoil'ler tek başına değil, bir chiller, kazan veya ısı pompasıyla birlikte çalışır.
Fancoil nasıl çalışır?
- Chiller'dan gelen soğuk su (tipik olarak 7 °C civarı) veya kazandan gelen sıcak su fancoil bataryasına girer.
- Fan, oda havasını filtreden geçirerek bataryaya üfler; hava suyla ısı alışverişi yapar.
- Soğutmada havanın nemi bataryada yoğuşur ve drenaj tavasından gider.
- Termostat oda sıcaklığına göre fan hızını ve vanayı kontrol eder.
Fancoil ünitesinin parçaları
- Batarya (serpantin): bakır boru ve alüminyum kanatlardan oluşan ısı değiştirici
- Fan ve fan motoru: çoğunlukla 3 kademeli AC motor; yeni cihazlarda daha az elektrik harcayan EC motor
- Filtre: bataryayı ve odayı tozdan korur; en sık bakım gerektiren parçadır
- Drenaj tavası ve gerektiğinde drenaj pompası: yoğuşma suyunu uzaklaştırır
- Vana ve aktüatör: 2 veya 3 yollu vana su akışını açıp kapatır
- Fancoil termostatı: sıcaklık set değeri, fan hızı ve mod seçimi
Fancoil tipleri
| Tip | Nereye kurulur | Nerede tercih edilir |
|---|---|---|
| Duvar tipi fancoil | Duvarın üst kısmına, split iç ünitesi gibi | Mevcut binalar, tek odalar |
| Yer (döşeme) tipi fancoil | Pencere altı veya duvar dibine; kasalı veya kasasız | Cam cepheli ofisler, oteller, hastane odaları |
| Tavan tipi fancoil | Tavana asılı, açıkta | Asma tavanı olmayan geniş alanlar |
| Kaset tipi fancoil | Asma tavan içine, 4 yöne üfleme | Ofis, mağaza, toplantı salonları |
| Gizli tavan (kanallı) fancoil | Asma tavan içine, menfez ve kanalla | Otel odaları, koridorlar, estetik isteyen mekânlar |
Fancoil bakımı veya arızası için destek
Fancoil adedini, tipini ve binayı yazın; bakım planı ve teklif hazırlayalım.
2 borulu ve 4 borulu fancoil farkı
2 borulu sistemde fancoil'e tek bir gidiş ve dönüş hattı gelir; aynı hat yazın soğuk, kışın sıcak su taşır. 4 borulu sistemde soğuk ve sıcak su ayrı hatlardan gelir; bina içinde bir oda soğurken diğeri ısınabilir. Ayrıntılı karşılaştırma için 2 borulu ve 4 borulu fancoil farkı yazımıza bakın.
Fancoil mi klima mı?
Fancoil'in odada kompresörü olmadığı için sessizdir ve binaya soğutucu akışkan dağıtılmaz. Buna karşılık merkezi bir chiller ve su tesisatı gerektirir; bu nedenle genellikle büyük binalarda kullanılır. Küçük binalarda split veya VRF sistemler daha pratik olabilir. Seçimi VRF mi chiller mi yazımızda ele aldık.
Fancoil bakımı nasıl yapılır?
Fancoil bakımının temel işleri filtre temizliği veya değişimi, batarya temizliği, drenaj tavası ve hattının açılması, fan ve motor kontrolü ile vana ve termostat testidir. Kirli filtre hem soğutmayı düşürür hem de fan motorunu zorlar; tıkalı drenaj ise asma tavan su kaçaklarının en yaygın sebebidir. Ayrıntılar fancoil bakımı sayfamızda ve filtre, batarya ve drenaj yazımızda. Odanıza kaç fancoil gerektiğini fancoil adet hesaplayıcısı ile ön hesaplayabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Fancoil ne işe yarar?
Fancoil, chiller'dan gelen soğuk su veya kazandan gelen sıcak su ile oda havasını soğutan ya da ısıtan iç ünitedir.
Fancoil'in kompresörü var mı?
Hayır. Fancoil'de kompresör ve soğutucu akışkan yoktur; enerjiyi borulardaki sudan alır. Soğutmayı merkezi chiller yapar.
Fancoil hem ısıtır hem soğutur mu?
Evet. 2 borulu sistemde sezona göre aynı hattan soğuk veya sıcak su gelir; 4 borulu sistemde iki hat ayrıdır ve aynı anda farklı odalarda ısıtma ve soğutma yapılabilir.
Fancoil termostatı ne işe yarar?
Oda sıcaklığını ölçer, set değerine göre fan hızını ve su vanasını kontrol eder; mod (soğutma/ısıtma) seçimi de termostattan yapılır.
Fancoil filtresi ne sıklıkla temizlenmeli?
Kullanıma ve ortamın tozuna bağlıdır; yoğun kullanılan binalarda genellikle birkaç ayda bir temizlik veya değişim önerilir.